Article View: pl.hum.polszczyzna
Article #124023Re: Móc i potrafić
From: FEniks
Date: Wed, 11 Jun 2014 17:13
Date: Wed, 11 Jun 2014 17:13
33 lines
3429 bytes
3429 bytes
W dniu 2014-06-11 13:29, Jarosław Sokołowski pisze: > Pani Ewa napisała: > >>>>> Jeżeli "zdołać" jest etymologiczne złączone ze "zdolnościami", to >>>>> dlaczego w jednym słowie jest "ł", a w drugim "l". >>>> Alternacja spółgłoskowa. To się często zdarza w polskim - stół - stole; >>> A jest jakaś reguła (lub reguły), kiedy "l", a kiedy "ł"? >> Jeśli chodzi o rzeczowniki, w których -ł występuje w końcówce (w rodzaju >> żeńskim to będzie -ła, w r.nijakim -ło), zawsze w miejscowniku będzie >> -le: stół - stole; chała - chale; siodło - siodle (może zdarzyć się >> jakiś wyjątek, ale teraz nie przychodzi mi do głowy). > To może teraz i ja coś napiszę o drodze odwrotnej. Przejście nie odbyło > się z "ł" do "l", a raczej w drugą stronę. No proszę, jak szybko zmienia Pan zdanie! ;) A może to tylko zapis dźwięku, czyli nasze "ł", był późniejszy? Chyba w innych słowiańskich językach "l" brzmi bardziej twardo, jak nasze "ł". Rosjanie dodają sobie miękki znak, żeby uzyskać dźwięk zbliżony do naszego "l". U nas jest odwrotnie - miękki dźwięk zajął podstawowym znak graficzny, czyli "l", a do zapisu dźwięku twardego dodaliśmy znak diakrytyczny, czyli "ł". > Ludek po swojemu powie "škola" > i nijakich spółgłosek przy odmianie alterować nie musi. To myśmy sobie > to "ł" zrobili gdzie się dało i mówimy "szkoła". A że nie wszędzie się > dało, to zostało "w szkole". Nieprzekonująca teoria, ponieważ w miejscowniku każda spółgłoska podlega alternacji, a większość wprost zmiękczeniu przez dodanie -i. Tak więc dźwięk "ł" był podstawowy w tym wyrazie (tak na babski rozum). Ewa
Technical Details
Message-ID:
<53988e2b$0$2226$65785112@news.neostrada.pl>Path:
mbox-mo1.pugleaf.net!news-archive.icm.edu.pl!agh.edu.pl!news.agh.edu.pl!newsfeed2.atman.pl!newsfeed.atman.pl!goblin1!goblin.stu.neva.ru!feeder1-2.proxad.net!proxad.net!feeder2-2.proxad.net!nx02.iad01.newshosting.com!newshosting.com!newsfeed.neostrada.pl!unt-exc-02.news.neostrada.pl!unt-spo-a-01.news.neostrada.pl!news.neostrada.pl.POSTED!not-for-mailReferences:
<53958e15$0$2373$65785112@news.neostrada.pl> <ln4334$hq5$1@node2.news.atman.pl> <slrnlpb6h2.vtk.jaros@falcon.lasek.waw.pl> <ln4m91$67g$1@node2.news.atman.pl> <slrnlpbv23.b8e.jaros@falcon.lasek.waw.pl> <539616a5$0$2239$65785112@news.neostrada.pl> <slrnlpc6o5.crk.jaros@falcon.lasek.waw.pl> <53961d66$0$2140$65785112@news.neostrada.pl> <slrnlpc98r.dap.jaros@falcon.lasek.waw.pl> <53977531$0$2224$65785112@news.neostrada.pl> <slrnlpf66n.t93.jaros@falcon.lasek.waw.pl> <5397e3a4$0$2153$65785112@news.neostrada.pl> <5397f883$0$2368$65785112@news.neostrada.pl> <5397fa74$0$2353$65785112@news.neostrada.pl> <5397fcc4$0$2377$65785112@news.neostrada.pl> <slrnlpgfdi.3hk.jaros@falcon.lasek.waw.pl>Show Full Headers
Complete Article Headers
Path: mbox-mo1.pugleaf.net!news-archive.icm.edu.pl!agh.edu.pl!news.agh.edu.pl!newsfeed2.atman.pl!newsfeed.atman.pl!goblin1!goblin.stu.neva.ru!feeder1-2.proxad.net!proxad.net!feeder2-2.proxad.net!nx02.iad01.newshosting.com!newshosting.com!newsfeed.neostrada.pl!unt-exc-02.news.neostrada.pl!unt-spo-a-01.news.neostrada.pl!news.neostrada.pl.POSTED!not-for-mail Date: Wed, 11 Jun 2014 19:13:22 +0200 From: FEniks <xxx@poczta.fm> User-Agent: Mozilla/5.0 (Windows NT 6.1; rv:24.0) Gecko/20100101 Thunderbird/24.5.0 MIME-Version: 1.0 Newsgroups: pl.hum.polszczyzna Subject: Re: Móc i potrafić References: <53958e15$0$2373$65785112@news.neostrada.pl> <ln4334$hq5$1@node2.news.atman.pl> <slrnlpb6h2.vtk.jaros@falcon.lasek.waw.pl> <ln4m91$67g$1@node2.news.atman.pl> <slrnlpbv23.b8e.jaros@falcon.lasek.waw.pl> <539616a5$0$2239$65785112@news.neostrada.pl> <slrnlpc6o5.crk.jaros@falcon.lasek.waw.pl> <53961d66$0$2140$65785112@news.neostrada.pl> <slrnlpc98r.dap.jaros@falcon.lasek.waw.pl> <53977531$0$2224$65785112@news.neostrada.pl> <slrnlpf66n.t93.jaros@falcon.lasek.waw.pl> <5397e3a4$0$2153$65785112@news.neostrada.pl> <5397f883$0$2368$65785112@news.neostrada.pl> <5397fa74$0$2353$65785112@news.neostrada.pl> <5397fcc4$0$2377$65785112@news.neostrada.pl> <slrnlpgfdi.3hk.jaros@falcon.lasek.waw.pl> In-Reply-To: <slrnlpgfdi.3hk.jaros@falcon.lasek.waw.pl> Lines: 34 Message-ID: <53988e2b$0$2226$65785112@news.neostrada.pl> Organization: Telekomunikacja Polska NNTP-Posting-Host: 83.26.91.56 X-Trace: 1402506795 unt-rea-b-01.news.neostrada.pl 2226 83.26.91.56:1213 X-Complaints-To: abuse@news.neostrada.pl Content-Type: text/plain; charset=UTF-8 Content-Transfer-Encoding: 8bit