🚀 go-pugleaf

Pani Basia napisała:

>> Tu mi się przypomniały Witkacego "622 upadki Bunga, czyli Demoniczna
>> kobieta". Był tam taki jeden, co głosił, że "wszystko można, ale
>> nic nie wolno". Potem mu się odmieniło, zmienił zdanie i uważał, że
>> "wszystko wolno, ale nic nie można". A może było odwrotnie -- tego
>> nie pamiętam, bo czytałem dawno.
>
> Jak zabawnie chcieć i nie móc
> Lub nie chcieć i móc.

Zdecydowanie wolę to drugie.

> Jak do tego ma się "potrafić"?

Podobno dżentelmen jest to ktoś taki, kto potrafi grać na akordeonie,
ale tego nie robi. Gdy mówimy, że coś "wolno" bądź "nie wolno", to mamy
na myśli czynniki zewnętrzne. Na przykład -- "tu nie wolno palić".
Nie wolno nawet takim, co potrafią zgrabne kółka z dymu. Czasownik
"potrafić", podobnie jak "umieć", odnosi się opisywanych obiektów, do
ich wewnętrznych cech -- jak choćby wprawy w przyciskaniu guzików przy
tym miechu.

"Móc" jest gdzieś po środku i jest bardziej rozmyte. Mówimy o kimś, że
nie może chodzić. Nie znaczy to, że nie potrafi. Potrafi, tylko akurat
zwichnął nogę w kostce i starł skórę na kolanie. Jeśli komuś powiemy
"nie możesz tu chodzić, bo przeszkadzasz", to też nie będzie źle. Czyli
przyczyny możności bywają tak endogenne, jak i egzogenne.

Chcenie jest w ogóle ponad to wszystko. Inaczej mówiąc, obok tego jest.
Ale dżentelmen, nawet jak chce, to potrafi się powstrzymać.

Jarek

-- 
Akordeon w domu -- harmonia w rodzinie.