🚀 go-pugleaf

Pani Ewa napisała:

> Kilka lat temu dość często używane było w mediach słowo "nepotyzm"
> w przesuniętym znaczeniu - jako załatwianie stanowisk znajomkom,
> kolegom partyjnym.

Przesuwanie trwało długo, jakieś pięć wieków. Współczesny słownik PWN
podaje znaczenie "faworyzowanie krewnych i przyjaciół przy obsadzaniu
wysokich stanowisk i rozdawaniu godności przez osoby wpływowe". To jest
pierwsze znaczenie, ale piszą też o drugim. Trzynastotomowa encyklopedia
tegoż PWN z roku 1966 również odnotowuje dwa znaczenia, ale inna tam ich
kolejność. Przy tym współczesnym, jako drugie postawionym, nie ma nic
na temat przyjaciół -- jest tylko "faworyzowanie krewnych przy rozdawniu
godności lub wysokich stanowisk". Pierwszym jest to średniowieczne
znaczenie. W średniowieczu trzeba było koniecznie być papieżem, żeby
móc uprawiać nepotyzm. A teraz może nam Pani powie, Pani Ewo, co też
tam media ostatnio piszą na temat deregulacji zawodów?

>> Wreszcie mamy takie słowa, które weszły do używcia w wyniku czyjegoś
>> ubóstwa intelektualnego. Na przykład "leasing". To nie tak było, że
>> ktoś potrzebował synonimu do "dzierżawa". Ani nawet nie tak, że
>> musiało być słowo mądre i uroczyste, jak konsensus. Ten półgłówek
>> naprawdę wierzył w to, że westowy leasing jest czymś innym od
>> dzierżawy. Potwierdzenie tej wiary mamy nawet w ustawach, które
>> w swoich paragrafach mówią czasem o "leasingu lub dzierżawie".
>> Pierwowzorem tego geniusza był pan Anatol Kowalski, inspektor PZU,
>> grany przez Tadeusza Fijewskiego w filmie "Inspekcja pana Anatola" z
>> roku 1959. On to bawiąc w gościnie w Paryżewie opowiada, że w Ameryce
>> najchętniej pija się sok juicowy.
>
> Ten leasing też mnie dziwił swego czasu, ale niektórzy prawnicy
> utrzymują, że to nie to samo co dzierżawa. Ja się na tym nie znam
> i nie wnikałam w to nigdy.

Księgowi też tak utrzymują. Bo jak jest leasing, to mogą coś odpisać
w którejś ze swoich rubryk, a jak dzierżawa -- to nie mogą. Choćby
umowa dotyczyła tego samego kuca bojowego z dyliżansem oraz tych
samych ośmiuset złotych miesięcznie. No cóż, nie zdziwi mmie nawet,
gdy się okaże, że lunch można księgować inaczej od obiadu, a zakupy
w markecie inaczej od sprawunków w sklepie.

Jestem wnukiem amerykańskiej reemigrantki. Gdy w Europie porobiła
się bida, pradziadek mój załadował żonę i dzieci na furkę i kazał
się wieźć na stację galicyjskiej kolei żelaznej. Stamtąd pojechali
do któregoś z portów, nie wiem do którego. A dalej transatlantykiem,
ku Nowemu Jorkowi, w nieznane. Nie oni jedni taki los mieli. Tuż za
nimi w swój pierwszy rejs przez Atlantyk szedł Titanic. Nie doszedł
-- im gorzej się poszczęściło. A oni w Nowym Jorku zostali. Babcia
moja lat miała wtedy może z piętnaście. I zaczęło się. Do babci
począł słać listy dziadek. Starszy od niej ze dwa lata. Że on ją
kocha. Że się z nią ożeni. Że on jest tutaj, a ona tam i tak dłużej
być nie może. Dobrze musiał ten mój dziadunio pisać, bo już po dwóch
latach z okładem babcia powiedziała, że ona w tej Ameryce nie chce
-- i zabrała się na jeden ze statków wracający do Europy.

Babcia nie pisała, za to dużo opowiadała. A ja jako dziecko nieraz
słuchałem. O tym, że na transatlantyku szuzy stańcowała i musiała
chodzić boso. O dżusach i innych napitkach, co ich nazw już teraz
nie pamiętam, też musiało być. To było tak, jakby sceny z filmu z
DiCaprio opisywała. Na statku tyle rzeczy nowych, każda się jakoś
nazywa, ale tylko po angielsku. Na te znane taż współpasażerowie
mówili inaczej. Tam na miejscu, w New Yorku -- podobnie. Babcia
chodziła stritem do szopu.

Tylko w Galicji nic się nie zmieniło. Tu babcia znów miała na nogach
buty, nie szuzy. Chodziła w nich po drogach, ścieżkach i ulicach.
Bo stritów w Galicji nie ma. Za to chleb jest, nie bred. Ta moja
babcia, prosta przecież kobieta, widziała, że w różnych miejscach na
świecie rzeczy różnie wyglądaja -- więc i nazywać mogą się inaczej.

To całkiem co innego niż to, co wyrabiają współcześni nam nazywacze.
Myśmy to ostatnio wypłodami nazwali. I tej nazwy się trzymajmy. Zgoda?

Jarek

-- 
Góralu, czy ci nie żal,
Góralu, wracaj do hal!