🚀 go-pugleaf

W ramach nudzenia się zainteresowałem się rosyjskimi systemami walki z 
GPS-em. Jest tego sporo.

System Toboł (14Ts227) to rosyjski kompleks walki elektronicznej 
przeznaczony do zakłócania sygnałów satelitarnych, zarówno nawigacyjnych 
(GPS, Galileo, GLONASS), jak i komunikacyjnych, w tym systemów takich 
jak Starlink. Może działać zarówno defensywnie, chroniąc rosyjskie 
satelity i urządzenia, jak i ofensywnie, dezorganizując nawigację i 
komunikację przeciwnika. System dysponuje trzema głównymi funkcjami: 
zakłóceniami naziemnymi o zasięgu 150–350 km, zakłóceniami orbitalnymi 
obejmującymi satelity na wysokości od 500 do 20 000 km oraz spoofingiem, 
czyli podszywaniem się pod prawdziwy sygnał GPS, z promieniem działania 
około 50–100 km. Jednym z głównych nadajników systemu jest obiekt w 
Pioniersku w obwodzie kaliningradzkim. Inne potwierdzone lokalizacje 
obejmują m.in. okolice Moskwy (Sierpuchów), Ułan-Ude na Syberii, 
Czeboksary, Penzę oraz kolejne obiekty w pobliżu Moskwy. Według analiz 
system był testowany operacyjnie m.in. przeciwko Starlinkowi na 
Ukrainie, w tym w rejonie Bachmutu, a także rozmieszczany na Krymie.

System Sledopyt („Pathfinder”) jest projektem rosyjskiej elektroniki 
wywiadowczej SIGINT/ELINT, którego celem jest zbieranie i analiza danych 
radiowych wspierających działania walki elektronicznej. Pozwala on na 
wykrywanie, lokalizację i klasyfikację sygnałów przeciwnika, co może 
umożliwiać bardziej precyzyjne działanie systemów zakłócających, takich 
jak Toboł. Jeden z obiektów Sledopyt znajduje się w Pioniersku, w 
pobliżu infrastruktury Toboła w obwodzie kaliningradzkim, a rozbudowa 
systemu obejmuje powstawanie kolejnych kompleksów SIGINT w różnych 
częściach Rosji. Sledopyt stanowi element większego ekosystemu, w którym 
dane wywiadowcze przekładają się bezpośrednio na skuteczność rosyjskich 
działań w domenie elektromagnetycznej.

Pominąwszy Toboł i Sledopyt, w otwartych źródłach da się wiarygodnie 
udokumentować kilka innych rosyjskich systemów walki elektronicznej i 
antysatelitarnych oraz – w różnym stopniu – miejsca ich stałych lub 
epizodycznych instalacji/nadajników. Najbardziej charakterystyczny jest 
Pole-21: to rozproszony system zagłuszania GNSS 
(GPS/GLONASS/Galileo/BeiDou), którego nadajniki montuje się gęsto na 
istniejących masztach (np. stacjach bazowych sieci komórkowych) wokół 
obiektów chronionych; rozwiązanie tworzy „kopułę” zakłóceń nad dużym 
obszarem. Sam rosyjski opis i analizy zachodnie podkreślają, że setki 
takich nadajników mogą być sterowane zdalnie i rozlokowywane z dala od 
siebie—stąd brak jednego punktu, lecz raczej „sieć” punktów w rejonach 
priorytetowych, w tym na okupowanym Krymie.

Za „dalekosiężne” zakłócanie łączności wysokiej częstotliwości (HF) 
odpowiada Murmańsk-BN. Oprócz zadań (rozpoznanie radioelektroniczne, 
przechwytywanie i zagłuszanie łączności okrętów, samolotów i satelitów 
na paśmie HF) w źródłach OSINT i branżowych od lat wskazuje się jego 
stałe rozmieszczenie w składzie 475. Samodzielnego Centrum Walki 
Radioelektronicznej Floty Czarnomorskiej na południe od Sewastopola 
(zestaw masztów teleskopowych) oraz obecność w Obwodzie Kaliningradzkim 
i w rejonie Półwyspu Kolskiego (ćwiczenia Floty Północnej). To 
rozmieszczenia stałe/okresowe bazowych „pakietów” antenowo-nadawczych, 
które następnie bywają wywożone w rejon działania.

W warstwie „antysatelitarnej” poza Tobołem od lat opisywane są Peresvet 
(mobilny laser oślepiający optoelektronikę satelitów) oraz rozwijany w 
kompleksie obserwacji kosmosu „Krona” w Północnym Kaukazie system Kalina 
(laser stacjonarny do oślepiania satelitów obrazujących). Publiczne 
opracowania DIA i analizy OSINT lokalizowały Peresvety przy wybranych 
dywizjach Strategicznych Wojsk Rakietowych (np. okolice Niżnego Tagiłu, 
Nowosybirska, Tejkowa, Barnaułu), natomiast Kalinę wiązano z ośrodkiem 
koło Zielenczukskoj/Niżnego Arkhyzu. To są miejsca stałej infrastruktury 
(schrony/wiaty, budynki techniczne i teleskopy), a nie „nadajniki” w 
sensie klasycznym, ale funkcjonalnie pełnią podobną rolę źródeł 
oddziaływania na sensory satelitów.

Na poziomie operacyjno-taktycznym szeroko używane są zestawy Krasucha-4 
(zakłócanie radarów zwiadu powietrznego/AEW&C i łączności radiolinii), 
Borisoglebsk-2 (rodzina stacji na podwoziu MT-LBu do tłumienia łączności 
UKF/KV, w tym elementy R-934BMV), oraz RB-341V Leer-3 (samochodowe 
centrum EW współpracujące z bezzałogowcami Orlan-10 do namierzania i 
zakłócania sieci komórkowych, wysyłki masowych SMS itp.). O „położeniu 
nadajników” tych systemów wiemy z licznych przypadków ich 
przechwycenia/zniszczenia i nagrań z frontu: Krasucha została zdobyta na 
obrzeżach Makarowa pod Kijowem w marcu 2022 r. (co pośrednio wskazuje na 
rozmieszczenie wysunięte, blisko linii działań), elementy 
Borisoglebska-2 regularnie identyfikuje się i niszczy w Donbasie i na 
południu Ukrainy, a Leer-3 był obserwowany i opisywany w użyciu m.in. do 
oddziaływania na sieci komórkowe w Donbasie i w innych kryzysach 
wewnętrznych. To nie są stałe „maszty” jak w Pole-21, lecz mobilne 
pojazdy z masztami antenowymi rozwijanymi w rejonie działania.

a koniec – system Tirada-2S, który w rosyjskich źródłach opisywany jest 
jako mobilny zagłuszacz łączy satelitarnych (uplink) i bywał 
lokalizowany przez obserwatorów w Donbasie; ostatnio Ukrainie udało się 
zniszczyć rzadki egzemplarz tego zestawu. To nie „nadajniki” stałe, lecz 
stacje polowe działające w pobliżu przypisanych celów (np. łączy 
satelitarnych platform rozpoznawczych).

Podsumowując: oprócz Toboła i Sledopyta Rosja używa rozproszonego, 
„masztowego” systemu Pole-21 (nadajniki głównie na infrastrukturze 
cywilnej), ciężkich zestawów dalekiego zasięgu Murmańsk-BN rozlokowanych 
w stałych punktach bazowych (Sewastopol, Kaliningrad, Kola) z czasowym 
rozwinięciem w terenie, mobilnych polowych stacji 
Krasucha-4/Borisoglebsk-2/Leer-3 na samochodach/MT-LBu, a także środków 
antysatelitarnych Peresvet i Kalina osadzonych w konkretnych obiektach 
wojskowych. Dokładne współrzędne nadajników są jawne przede wszystkim 
dla instalacji stałych (Peresvet – przy wybranych dywizjach RWSN; 
kompleks „Krona” – Płn. Kaukaz) oraz dla węzłów EW Floty Czarnomorskiej 
pod Sewastopolem; dla systemów mobilnych lokalizacje są zmienne i znane 
głównie post-factum z materiałów OSINT.

Wydaje mi się, że trzeba wrócić do map papierowych, albo elekrtoniki 
off-line z takimi mapami.
-- 
(~) Robert Tomasik