🚀 go-pugleaf

RetroBBS NetNews Server

Inspired by RockSolid Light RIP Retro Guy

Article View: pl.hum.polszczyzna
Article #940

mejlować, keszuję, zasejwuj niusy...

#940
From: Adam Twardoch
Date: Wed, 21 Oct 1998 19:49
67 lines
4105 bytes
Witam,

W nawiązaniu do innego artykułu na tej grupie (wątek pod tytułem "e-mail"),
ciekaw jestem Waszej opinii na temat stopnia polonizacji terminów
angielskich.

Już od wielu lat dyskusja taka toczyła się na łamach prasy (pamiętam świetny
cykl artykułów pt. "Terminator terminologiczny" w dawnym miesięczniku
"Komputer").

W najnowszych wydaniach słownika języka polskiego można odnaleźć m.in.
"interfejs" (pisownia spolszczona), ale też joystick (a nie dżojstik).

Tradycja języka polskiego wskazuje, że w przypadku włączenia wyrazu obcego
do naszej mowy ojczystej istnieją dwie tendencje:

1. Pełne spolszczenie pisowni następuje najczęściej w przypadkach, gdy wyraz
czy wyrażenie odmienia się i może tworzyć formy pochodne (faksować,
skanować), albo też pisownia oryginalna nastręcza kłopoty ze względu na
"trudną" fleksję (interface'em, interface'u itd.). Również liczne przykłady
z języka francuskiego (żargon, metrampaż) czy niemieckiego (rusztowanie).

2. Zachowanie pisowni oryginalnej następuje zwykle, gdy wyraz czy wyrażenie
jest nieodmienne (np. dejá vu, á propos, exposé).

Bardzo znamienny jest przypadek słowa faks. Pisownia z "x" jest dopuszczalna
w mianowniku, ale w innych przypadkach czy w formach pochodnych, dozwolona
jest tylko forma z "ks". A więc można pisać fax lub faks, jednak formy
faxować, faxem są już niepoprawne (lepiej: faksować, faksem).

Wydaje mi się, że podobny los powinien spotkać słowo "e-mail" czy też
"mail". W formie mianownikowej (a nawet w formach deklinacyjnych) jestem za
pozostawieniem pisowni oryginalnej -- oczywiście bez apostrofu.

Jednak czasownik "mejlować" wydaje mi się dużo bardziej uzasadniony niż
sztuczny i obco wyglądający "mailować". Szczególnie, że zatraca się tu
różnica między członem angielskim i polskim, przez co nietrudno o wymowę
"ma-i-lować".

Samo istnienie rzeczownika "e-mail" i czasownika "mejlować" wydaje mi się
nieodzowne (na wzór fax/faksować). Nie da się go bowiem oddać polskimi
słowami. E-mail to bowiem zarówno poczta elektroniczna (jako system), jak
też i wiadomość poczty elektronicznej. Podobnie fax/faks to zarówno
urządzenie jak i rodzaj wiadomości.

Poza tym "poczta elektroniczna" jest za długa, a tworzenie neologizmów typu
"pocztel" ;) jest idiotyczne.

W ogóle jestem za polonizowaniem pisowni czasowników stosowanych w mowie
potocznej, w rodzaju wspomnianych "keszuję" czy "sejwuję". Trzeba tu jednać
zaznaczyć wyraźną granicę.

Słowo "sejwować" może być "bezstratnie" zastąpione polskim "zapisywać", a co
za tym idzie, jest zbędne. W przypadku słowa "keszować" (pochodzącego rzecz
jasna od rzeczownika "cache") jest inaczej. Nie ma bowiem prostego
odpowiednika w języku polskim.

Dr Jakub Tatarkiewicz przetłumaczył kiedyś w polskiej wersji systemu MacOS
"cache" jako "nisza" (tłumacząc sie potem szczupłością miejsca), przez co
stał się powodem do kpinek. "Pamięć podręczna" jest może i zrozumiałe, ale
nie da się utworzyć od tego formy "zapamiętywać podręcznie"...

A zatem: e-mail, cache, mejlować, keszować. co Wy na to?

Pozdrawiam,
   Adam Twardoch <adam.twardoch@euv-frankfurt-o.de>
   FONT.ORG      <http://www.font.org/>
Technical Details
Message-ID: <70le1c$6jf$1@vulkan.euv-frankfurt-o.de>
Path: mbox-mo1.pugleaf.net!news-archive.icm.edu.pl!pingwin.icm.edu.pl!mat.uni.torun.pl!uw.edu.pl!news.nask.pl!orion.cst.tpsa.pl!news.task.gda.pl!news.man.lodz.pl!main.amu.edu.pl!news.euv-frankfurt-o.de!not-for-mail

Show Full Headers
Complete Article Headers
Path: mbox-mo1.pugleaf.net!news-archive.icm.edu.pl!pingwin.icm.edu.pl!mat.uni.torun.pl!uw.edu.pl!news.nask.pl!orion.cst.tpsa.pl!news.task.gda.pl!news.man.lodz.pl!main.amu.edu.pl!news.euv-frankfurt-o.de!not-for-mail
From: "Adam Twardoch" <adam.twardoch@euv-frankfurt-o.de>
Newsgroups: pl.hum.polszczyzna
Subject: mejlować, keszuję, zasejwuj niusy...
Date: Wed, 21 Oct 1998 21:49:02 +0200
Organization: Europa-Universitaet Viadrina Frankfurt (Oder)
Lines: 69
Message-ID: <70le1c$6jf$1@vulkan.euv-frankfurt-o.de>
NNTP-Posting-Host: wiab-188.euv-frankfurt-o.de
X-Newsreader: Microsoft Outlook Express 4.72.3155.0
X-MimeOLE: Produced By Microsoft MimeOLE V4.72.3155.0
MIME-Version: 1.0
Content-Type: text/plain; charset=UTF-8
Content-Transfer-Encoding: 8bit