🚀 go-pugleaf

Pani Basia napisała:

>>> I o tę precyzję mi cały czas chodziło. W _samym_ narzędniku nie
>>> możemy sprecyzować, o którą jesień nam chodzi.
>>
>> Moje najczarniejsze wizje na temat Pani punktualności zdają się
>> potwierdzać. Pani by chciała *sprecyzować*, o którą jesień chodzi.
>> Proszę mi wierzyć, w kawiarnianych okolicznościach ludzie często
>> oczekują nieco większej dokładności.
>
> Ja tam wolę umawiać się na dziewiątą, niż na jesień.
> Chyba, że rzecz potraktuje się metaforycznie.

W tym przypadku również najlepiej umawiać się na mur beton.

> Pewnie, można umówić się na oglądanie kolekcji znaczków, albo darcie 
> pierza, co też niekoniecznie musi być jednoznaczne.

W takich przypadkach odstąpienie od warunków umowy odbierane jest
jednoznacznie pozytywnie.

>> Kazimierz Przerwa-Tetmajer zatytułował to "W jesieni". Więc "ale" nie
>> było całkiem uzasadnione -- spotyka się też "w jesieni". U mnie w domu
>> mówiło się właśnie "w jesieni" -- pamiętam nawet, że jak poszedłem
>> do szkoły, to mi to "na jesieni" trochę zgrzytało. Jest w tym jakaś
>> konsekwencja, bo mówimy "na wiosnę" -- i w związku z tym "na" jest od
>> razu inny przypadek.
>
> Oj, "na jesieni" i mnie zgrzytało, a nawet jeszcze dziś nieco mi trąci 
> archaicznością, czy może jakąś delikatną ludowością? Choć wiem, że jest 
> używane i raczej poprawne.

Mnie nie archaicznością trąciło, lecz nowością. By nie rzec "nowomową".
A przynajmniej regionalizmem, warszawskim może. Teraz można nawet
przyjąć, że to "w jesieni" u Tetmajera (czy u nas) jest archaiczne.

> Z nawiosną mam nieco inne wrażenie. "Na wiosnę" odbieram jako zapowiedź
> czegoś, co zdarzy się w przyszłości, po zimie. A to, co już było, to
> działo się wiosną. Zdaję sobie sprawę, że to odbiór osobniczy.

Interesujące spostrzeżenie. Chyba też tak mam. Może ma to związek
z konstruckcją "cieszyć się na coś" (co nastąpi) zestawioną z "cieszyć
się czymś" (co jest).

Ja z kolei zauważyłem, że narzędnik używany jest w przypadku pór,
części czegoś, a dopełniacz odnosi się do całości. Mamy więc "wiosną",
"jesienią", a także "rankiem", "wieczorem" albo "późną porą". Za to
coś zdarzyło się któregoś dnia, któregoś roku lub którejś niedzieli.

Jarek

-- 
W żizni oczien czasto tak słuczajetsja,
Po wiesnie, kagda rastajet snieg,
Na puti, na żizniennom wstrieczajestsja,
S czieławiekam czieławiek.