🚀 go-pugleaf

RetroBBS NetNews Server

Inspired by RockSolid Light RIP Retro Guy

Article View: pl.comp.dtp.tex.gust
Article #15444

Re: staropolskie (i nie tylko) dlugie ,,s''

#15444
From: Marek Czubenko
Date: Thu, 22 May 2003 12:44
33 lines
2198 bytes
On Thu, May 22, 2003 at 01:35:16PM +0200, Jarosław Sokołowski wrote:
> Pan Maciej Eder napisał:
>
> > pionowo przekreślone ,,o'' (= inne ,,ą'')
>
> Nie zdzierżę i zapytam, bo rzecz ciekawa. Czy ten znak oznaczał nosowe "o"?
> Bo z tego co mi wiadomo, "ą" wymawiane kiedyś było, jeszcze w XVII wieku
> bodajże, jako nosowe "a".
>
> --
> Jarek
Na ten temat jest kilka teorii, ale dość wiarygodnie wygląda
następująca:
nosowe ,,a'' funkcjonowało w polszczyźnie przez jakieś 100 - 150 lat.
Zgrubsza rzecz biorąc pojawiło się mniej więcej z Jagiełłą na polskim
tronie, a zanikło w czasach Reja, czyli w czasach gdy nastąpiło
oddzielenie się polszczyzny od czeszczyzny (istnieje teoria, że gdyby nie
Rej - to mówilibyśmy po czesku - i ona wcale nie jest taka absurdalna
jak by się napierwszy rzut oka wydawało). Nie wiedzieć czemu było ono
wtedy jedyną nosówką, bo wcześniej były również inne. W dodatku wtedy
funkcjonował jeszcze iloczas - ślady tego co zostało z iloczasu mamy
jeszcze dziś w niektórych gwarach i rozróżnieniu ,,u'' i ,,ó''.
Czyli nosowe ,,a'' funkcjonowało w XV wieku z haczeniem o stulecia
sąsiednie. I mniej więcej w środku tego okresu pojawił się niejaki Jakub
Parkoszowic (czyli syn Parkosza), który zaproponował wg mnie pierwsze
,,kompletne''  ujęcie gramatyki polskiej. Jemu też zawdzięczamy to ,,ą''.
Facet po prostu trafił w konkretny moment burzliwej historii nosówek
polskich.

To jest w ogóle fascynujący temat, ale raczej chyba na ,,przy piwie'' w
Bachotku.

MC
Technical Details
Message-ID: <20030522144409.D28798@lnx1.uck.uni.torun.pl>
Path: mbox-mo1.pugleaf.net!news-archive.icm.edu.pl!mat.uni.torun.pl!news.man.torun.pl!m2n-man.torun.pl
References: <1e5d.00000808.3ec53934@newsgate.onet.pl>

Show Full Headers
Complete Article Headers
Path: mbox-mo1.pugleaf.net!news-archive.icm.edu.pl!mat.uni.torun.pl!news.man.torun.pl!m2n-man.torun.pl
From: Marek.Czubenko@UNI.TORUN.PL (Marek Czubenko)
Newsgroups: pl.comp.dtp.tex.gust
Subject: Re: staropolskie (i nie tylko) dlugie ,,s''
Message-ID: <20030522144409.D28798@lnx1.uck.uni.torun.pl>
Date: 22 May 03 12:44:09 GMT
References: <1e5d.00000808.3ec53934@newsgate.onet.pl>
Sender: owner-gust-l@MAN.TORUN.PL
MIME-Version: 1.0
Reply-To: Polish TeX users group discussion list <GUST-L@MAN.TORUN.PL>
Approved: mjsz@man.torun.pl
Lines: 33
Content-Type: text/plain; charset=UTF-8
Content-Transfer-Encoding: 8bit