Article View: pl.comp.dtp.tex.gust
Article #15444Re: staropolskie (i nie tylko) dlugie ,,s''
From: Marek Czubenko
Date: Thu, 22 May 2003 12:44
Date: Thu, 22 May 2003 12:44
33 lines
2198 bytes
2198 bytes
On Thu, May 22, 2003 at 01:35:16PM +0200, Jarosław Sokołowski wrote: > Pan Maciej Eder napisał: > > > pionowo przekreślone ,,o'' (= inne ,,ą'') > > Nie zdzierżę i zapytam, bo rzecz ciekawa. Czy ten znak oznaczał nosowe "o"? > Bo z tego co mi wiadomo, "ą" wymawiane kiedyś było, jeszcze w XVII wieku > bodajże, jako nosowe "a". > > -- > Jarek Na ten temat jest kilka teorii, ale dość wiarygodnie wygląda następująca: nosowe ,,a'' funkcjonowało w polszczyźnie przez jakieś 100 - 150 lat. Zgrubsza rzecz biorąc pojawiło się mniej więcej z Jagiełłą na polskim tronie, a zanikło w czasach Reja, czyli w czasach gdy nastąpiło oddzielenie się polszczyzny od czeszczyzny (istnieje teoria, że gdyby nie Rej - to mówilibyśmy po czesku - i ona wcale nie jest taka absurdalna jak by się napierwszy rzut oka wydawało). Nie wiedzieć czemu było ono wtedy jedyną nosówką, bo wcześniej były również inne. W dodatku wtedy funkcjonował jeszcze iloczas - ślady tego co zostało z iloczasu mamy jeszcze dziś w niektórych gwarach i rozróżnieniu ,,u'' i ,,ó''. Czyli nosowe ,,a'' funkcjonowało w XV wieku z haczeniem o stulecia sąsiednie. I mniej więcej w środku tego okresu pojawił się niejaki Jakub Parkoszowic (czyli syn Parkosza), który zaproponował wg mnie pierwsze ,,kompletne'' ujęcie gramatyki polskiej. Jemu też zawdzięczamy to ,,ą''. Facet po prostu trafił w konkretny moment burzliwej historii nosówek polskich. To jest w ogóle fascynujący temat, ale raczej chyba na ,,przy piwie'' w Bachotku. MC
Technical Details
Message-ID:
<20030522144409.D28798@lnx1.uck.uni.torun.pl>Path:
mbox-mo1.pugleaf.net!news-archive.icm.edu.pl!mat.uni.torun.pl!news.man.torun.pl!m2n-man.torun.plReferences:
<1e5d.00000808.3ec53934@newsgate.onet.pl>Show Full Headers
Complete Article Headers
Path: mbox-mo1.pugleaf.net!news-archive.icm.edu.pl!mat.uni.torun.pl!news.man.torun.pl!m2n-man.torun.pl From: Marek.Czubenko@UNI.TORUN.PL (Marek Czubenko) Newsgroups: pl.comp.dtp.tex.gust Subject: Re: staropolskie (i nie tylko) dlugie ,,s'' Message-ID: <20030522144409.D28798@lnx1.uck.uni.torun.pl> Date: 22 May 03 12:44:09 GMT References: <1e5d.00000808.3ec53934@newsgate.onet.pl> Sender: owner-gust-l@MAN.TORUN.PL MIME-Version: 1.0 Reply-To: Polish TeX users group discussion list <GUST-L@MAN.TORUN.PL> Approved: mjsz@man.torun.pl Lines: 33 Content-Type: text/plain; charset=UTF-8 Content-Transfer-Encoding: 8bit